Telif mi? Serbest Meslek mi? Maliye Neden Karışıyor?
Türkiye’de e‑kitap yayıncılığı, hukuki ve vergisel açıdan hâlâ tam olarak netleşmemiş bir alandır. Bunun en büyük nedeni, mevzuatın dijital yayıncılığı yakalayamaması ve sahada çalışan birçok kamu görevlisinin e‑kitap kavramına yeterince hâkim olmamasıdır.
Bu yazı, yazarlarımızın aklındaki şu sorulara net cevap vermek için hazırlanmıştır:
E‑kitap geliri telif geliri midir, serbest meslek geliri midir?
Telif gelirlerinde vergi muafiyeti var mı?
Maliye neden e‑kitabı kabul etmiyor?
Serbest meslek olarak ödeme almak mümkün mü?
Bu karmaşada yazar ne yapmalı?
1. Hukuki Gerçek: E‑Kitap Bir Fikir ve Sanat Eseridir
Türkiye’de 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu (FSEK) çok nettir:
Yazılı eserler, kitaplar ve özgün metinler eser kabul edilir.
Burada basılı kitap – dijital kitap ayrımı yoktur.
Yani hukuken:
Roman
Hikâye
Şiir
Deneme
Akademik çalışma
ister basılı olsun, ister PDF, EPUB veya MOBI formatında olsun, eser niteliğini kaybetmez.
📌 Sonuç:
E‑kitap, hukuken telif doğuran bir fikri eserdir.
2. Vergisel Sorun Nereden Çıkıyor?
Sorun kanunda değil, uygulamada çıkıyor.
Gelir Vergisi Kanunu’nun 18. maddesi, telif gelirleri için vergi istisnası tanır. Ancak bu madde, uzun yıllar boyunca basılı yayınlar düşünülerek uygulanmıştır.
Bugün sahada karşılaşılan sorun şudur:
Maliye çalışanlarının önemli bir kısmı
❌ “E‑kitap kitap değildir”
❌ “Bu dijital hizmettir”
❌ “Serbest meslek faaliyeti sayılır”
gibi yoruma dayalı değerlendirmeler yapabilmektedir.
Bu durum, yazar açısından ciddi bir belirsizlik yaratmaktadır.
3. Serbest Meslek mi, Telif mi?
🔹 Telif Geliri Nedir?
Bir eserin kullanım hakkının devredilmesi karşılığında elde edilen gelirdir.
Yazar eserini yazar, yayıncıya kullanım izni verir.
Gelir, eserin satılmasıyla doğar.
🔹 Serbest Meslek Geliri Nedir?
Kişinin bilgi ve emeğini hizmet olarak sunmasıdır.
Süreklidir, talep üzerine yapılır.
Grafik tasarım, danışmanlık, yazılım hizmeti gibi işler buna girer.
📌 Kritik fark:
Yazar kitap yazarken hizmet vermez, eser üretir.
4. Peki Neden Serbest Meslek Deniyor?
Çünkü e‑kitap:
Dijital ortamda satılıyor
Platformlar üzerinden dağıtılıyor
Yurt dışı kaynaklı ödeme alabiliyor
ve bu durum, klasik maliye bakış açısıyla “dijital hizmet” gibi algılanabiliyor.
Oysa burada yazar:
Platforma hizmet satmıyor
Okura danışmanlık vermiyor
Sipariş üzerine iş yapmıyor
📌 Yazar sadece eserini lisanslıyor.
5. Pratik Gerçek: Evet, Serbest Meslek Olarak da Ödenebilir
Türkiye’deki mevcut belirsizlik nedeniyle pratik ve güvenli bir yol da vardır:
➡️ Yazar, gelirini serbest meslek kazancı olarak beyan edebilir.
Bu durumda:
Serbest meslek makbuzu düzenlenir
Gelir vergisi ödenir
Yasal açıdan sorun çıkmaz
📌 Bu yöntem hukuken mümkündür, ancak:
Telif istisnası avantajı kaybedilmiş olur
Daha fazla vergi yükü doğabilir
6. Telif Vergi Muafiyeti Gerçeği
Evet, telif gelirleri için vergi muafiyeti vardır.
Ancak:
Uygulama e‑kitaplarda net değildir
Maliye birimleri arasında görüş birliği yoktur
Aynı gelir, bir yerde telif sayılırken başka bir yerde serbest meslek sayılabilmektedir
📌 Bu yüzden bugün Türkiye’de:
E‑kitap telif gelirleri hukuken muafiyet kapsamındadır
Ancak uygulamada ihtilaflıdır
7. ekitapsat.com Olarak Bizim Duruşumuz
Biz bu karmaşanın farkındayız.
Bu nedenle:
Yazarlarımızı tek bir yönteme zorlamıyoruz
Şeffaf ve belgeli çalışıyoruz
Gelirin kaynağını açıkça gösteriyoruz
Yazar isterse serbest meslek olarak beyan edebilir
İsterse telif geliri olarak değerlendirebilir
📌 Bizim modelimiz nettir:
Kitap satılırsa gelir oluşur
Kitap satılmazsa hiçbir ücret yoktur
Gizli kesinti, ön ödeme, zorunlu masraf yoktur
8. Sonuç: Türkiye’de E‑Kitap Yayıncılığı Bir Geçiş Dönemindedir
Türkiye’de e‑kitap yayıncılığı:
Hukuken tanımlıdır
Vergisel olarak gri alandadır
Uygulama birliği henüz oluşmamıştır
Bu süreçte en önemli şey:
Bilinçli olmak
Belgeli çalışmak
Şeffaf platformlarla ilerlemek
Biz, bu süreci yazarlarımız adına en güvenli ve en adil şekilde yönetmek için buradayız.
